CBR-traject na cannabis: onderzoek en rijbewijs

Het CBR-traject na een cannabisaanhouding gaat verder dan de politieboete. Dit artikel legt uit welke stappen het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen zet, hoe het rijgeschiktheidsonderzoek werkt en wat een medicinaal recept — en wat het niet — verandert.

---

Wat is het CBR-traject en wanneer begint het?

Als de politie je aanhoudt voor rijden onder invloed van cannabis en een bloedwaarde van ≥ 3,0 microgram delta-9-THC per liter vaststelt, krijgt het CBR een proces-verbaal van het OM. Het CBR besluit daarna zelfstandig welke maatregel passend is. Dat traject staat los van de strafrechtelijke boete via de rechtbank.

---

Stap 1: Educatieve Maatregel Drugs (EMD)

Sinds 1 april 2023 geldt als standaardmaatregel bij een eerste aanhouding wegens drugs in het verkeer de Educatieve Maatregel Drugs (EMD). Het CBR legt deze maatregel op; deelname is verplicht.

Kenmerk	Detail
Opgelegd bij	Eerste aanhouding, ≥ 3,0 µg/L THC in bloed
Duur	Drie dagdelen (verspreid over meerdere weken)
Kosten 2026	€ 1.197 (volledig voor rekening rijder)
Rijbewijs tijdens EMD	Blijft voorlopig geldig
Doel	Bewustwording gevaren; voorkómen van herhaling

De EMD is geen keuring: er wordt niet beoordeeld of je rijgeschikt bent. Het is een verplichte cursus. Weiger je deel te nemen of haal je de maatregel niet af, dan kan het CBR alsnog een rijgeschiktheidsonderzoek opleggen.

---

Stap 2: Rijgeschiktheidsonderzoek

Bij recidive, bij een combinatie met alcohol of andere middelen, of als de EMD niet is afgerond, kan het CBR een Onderzoek naar de rijgeschiktheid (drugs) opleggen. In dat geval wordt het rijbewijs doorgaans geschorst of ongeldig verklaard totdat de uitslag bekend is.

Wie voert het onderzoek uit?

Een onafhankelijk psychiater, aangewezen door het CBR. De psychiater werkt niet in opdracht van de rijder of diens advocaat, maar rapporteert aan het CBR.

Vier onderdelen

1. Psychiatrisch gesprek — vragen over drugsgebruik, algemene gezondheid, rijgedrag en leefstijl.
2. Lichamelijk onderzoek — klinische tekenen van langdurig cannabisgebruik.
3. Bloedonderzoek — bij cannabis: bepaling van THC-COOH in bloed. Dit is de metaboliet die aangeeft of iemand structureel cannabis gebruikt; het is geen meting van acuut effect.
4. Rapportage aan CBR — de psychiater brengt zijn bevindingen in een schriftelijk rapport.

Tijdlijn

Fase	Duur
Psychiater stelt rapport op	≤ 8 weken na onderzoek
CBR neemt beslissing	≤ 4 weken na ontvangst rapport
Totaal gebruikelijk	3–6 maanden

---

Mogelijke uitkomsten van het rijgeschiktheidsonderzoek

Het CBR hanteert drie uitkomsten:

Uitkomst	Betekenis
Rijgeschikt	Rijbewijs blijft of wordt teruggegeven; geen beperkingen
Rijgeschikt met termijnbeperking	Rijbewijs geldig voor 1 of 3 jaar; daarna herkeuring verplicht
Rij-ongeschikt	Rijbewijs ongeldig; herstelperiode minimaal 1 jaar aantoonbaar abstinent

Bij een uitslag “rij-ongeschikt” mag je pas een nieuw rijbewijs aanvragen als je via een hernieuwd onderzoek kunt aantonen dat je minstens een jaar geen cannabis meer hebt gebruikt. Het nieuwe rijbewijs wordt daarna bij de gemeente aangevraagd, niet automatisch hersteld.

---

Bezwaar en beroep

Ben je het oneens met de CBR-beslissing? Je kunt:

1. Bezwaar indienen bij het CBR (binnen 6 weken na de beschikking).
2. Bij ongegrondverklaring beroep instellen bij de bestuursrechter.
3. In hoger beroep naar de Raad van State.

Een advocaat gespecialiseerd in verkeersstrafrecht of bestuursrecht kan beoordelen of het rapport van de psychiater inhoudelijke of procedurele gebreken vertoont.

---

Medicinale cannabis op recept: wat verandert er?

Gebruikers van medicinale cannabis (THC-olie op recept via de apotheek) vallen onder dezelfde wettelijke grenswaarde van 3,0 µg/L THC. Een recept is geen vrijbrief om boven die waarde te rijden.

Wat een geldig recept wél kan bewerkstelligen:

• Strafrechtelijke vervolging kan het Openbaar Ministerie achterwege laten als het bloedgehalte overeenkomt met de voorgeschreven dosering en je geen andere middelen of alcohol hebt gebruikt.
• CBR-oordeel: het CBR beoordeelt of jij als individu rijgeschikt bent ondanks medicatiegebruik. Een psychiater weegt dan mee: het ziektebeeld, de noodzaak van de medicatie, de toegediende dosis en eventuele rijgevaarlijke bijwerkingen.

Praktisch advies: vraag je voorschrijvend arts altijd expliciet of het medicijn de rijvaardigheid beïnvloedt en laat dit documenteren in je medisch dossier. Overleg met de behandelend arts voordat je rijdt; de uiteindelijke verantwoordelijkheid ligt bij de bestuurder.

---

Samenvatting: het traject in één oogopslag

Aanhouding ≥ 3,0 µg/L THC
        │
        ▼
   Eerste keer?
   ┌────────────────────────────────────┐
   │ JA → EMD-cursus (3 dagdelen, € 1.197)    │
   │       Rijbewijs blijft geldig              │
   └────────────────────────────────────┘
        │
   Recidive / weigering EMD / ernstige omstandigheid?
        ▼
   Rijgeschiktheidsonderzoek
        │
   ┌────────────────────────────────────────────┐
   │ Psychiater → bloedonderzoek THC-COOH       │
   │ Rapport binnen 8 weken → CBR-beschikking   │
   └────────────────────────────────────────────┘
        │
   ┌─────────────────────────┬──────────────────────────┐
   │ Rijgeschikt              │ Rij-ongeschikt           │
   │ (evt. termijnbeperking) │ → ≥ 1 jaar abstinent,   │
   │                          │   herkeuring, nieuw     │
   │                          │   rijbewijs bij gemeente│
   └─────────────────────────┴──────────────────────────┘

---

Veelgestelde vragen

Kan ik rijden tijdens het CBR-onderzoek? Als het CBR een onderzoek oplegt, wordt het rijbewijs doorgaans gelijktijdig geschorst of ongeldig verklaard. Je mag dan niet rijden totdat de beschikking is afgegeven. Controleer altijd de begeleidende brief van het CBR.

Wat als ik medicinale cannabis gebruik maar nooit gereden heb onder invloed? Als de politie geen proces-verbaal heeft opgemaakt, start het CBR geen traject op eigen initiatief. Het CBR-traject begint altijd naar aanleiding van een melding (politie, OM of andere overheidsinstantie).

Telt een buitenlandse aanhouding mee voor het Nederlandse CBR? Een in het buitenland opgemaakte aanhouding heeft in principe geen directe gevolgen voor het Nederlandse CBR-traject, tenzij het OM of de rechter dat in de strafrechtelijke procedure meeneemt en het CBR informeert.